Giới thiệu tổng quan về Thông tư 37/2026/TT-BXD
Thông tư 37/2026/TT-BXD là văn bản pháp lý quan trọng do Bộ Xây dựng ban hành, chính thức có hiệu lực từ ngày 26 tháng 6 năm 2026. Văn bản này hướng dẫn chi tiết phương pháp xác định định mức dự toán và các chỉ tiêu kinh tế – kỹ thuật trong hoạt động đầu tư xây dựng. Đây là cơ sở pháp lý không thể thiếu đối với các chủ đầu tư, nhà thầu, tư vấn thiết kế và cơ quan quản lý nhà nước trong việc lập, thẩm định, phê duyệt và thanh quyết toán dự toán xây dựng công trình.
Trong bối cảnh ngành xây dựng Việt Nam đang phát triển mạnh mẽ với nhiều dự án hạ tầng trọng điểm, việc có một hệ thống định mức dự toán thống nhất, khoa học và cập nhật là yêu cầu cấp thiết. Thông tư 37/2026/TT-BXD ra đời nhằm thay thế các thông tư cũ, khắc phục những bất cập trong thực tiễn áp dụng, đồng thời tích hợp các tiến bộ về công nghệ, vật liệu mới và phương pháp thi công hiện đại.
Để tải toàn bộ nội dung văn bản, bạn có thể truy cập link sau: Thông tư 37/2026/TT-BXD Hướng dẫn phương pháp xác định định mức dự toán và các chỉ tiêu kinh tế kỹ thuật (file nén định dạng .rar, dung lượng khoảng 5 MB).
Mục đích và phạm vi áp dụng của Thông tư 37/2026/TT-BXD
Mục đích ban hành
Mục tiêu chính của Thông tư 37/2026/TT-BXD là hướng dẫn thống nhất phương pháp xác định định mức dự toán xây dựng trên phạm vi toàn quốc. Cụ thể:
- Đưa ra quy trình, nguyên tắc và công thức tính toán định mức dự toán cho các loại công trình dân dụng, công nghiệp, hạ tầng kỹ thuật.
- Xác định rõ các chỉ tiêu kinh tế kỹ thuật bao gồm hao phí vật liệu, nhân công, máy thi công và các chi phí khác.
- Tạo cơ sở pháp lý để các địa phương, chủ đầu tư xây dựng và điều chỉnh đơn giá, dự toán phù hợp với điều kiện thực tế.
- Góp phần nâng cao hiệu quả quản lý chi phí đầu tư xây dựng, chống thất thoát lãng phí.
Phạm vi áp dụng
Thông tư áp dụng cho các tổ chức, cá nhân có liên quan đến hoạt động đầu tư xây dựng trên lãnh thổ Việt Nam, bao gồm:
- Các dự án sử dụng vốn ngân sách nhà nước, vốn nhà nước ngoài ngân sách.
- Các dự án sử dụng vốn hỗn hợp, vốn tư nhân có yêu cầu quản lý chi phí theo quy định của pháp luật.
- Công tác lập và quản lý chi phí đầu tư xây dựng: tổng mức đầu tư, dự toán, định mức, đơn giá.
Các nội dung chính của thông tư bao gồm phương pháp xác định định mức dự toán cho công tác xây dựng, lắp đặt, khảo sát, thiết kế; phương pháp xác định các chỉ tiêu kinh tế kỹ thuật; cùng các quy định về công bố, quản lý và áp dụng định mức.
Phương pháp xác định định mức dự toán theo Thông tư 37/2026/TT-BXD
Nguyên tắc chung
Định mức dự toán được xác định dựa trên các nguyên tắc sau:
- Khoa học: Phản ánh đúng hao phí lao động, vật tư, máy móc cần thiết để hoàn thành một đơn vị khối lượng công tác xây dựng.
- Thực tiễn: Có tính đến điều kiện thi công, trình độ tổ chức sản xuất, yêu cầu kỹ thuật và chất lượng.
- Thống nhất: Sử dụng một hệ thống phương pháp chung cho các loại công trình, bảo đảm so sánh được giữa các vùng miền, địa phương.
- Ổn định và linh hoạt: Định mức được ban hành có hiệu lực trong một thời kỳ nhất định, nhưng cho phép điều chỉnh khi có biến động lớn về giá vật liệu, nhân công, công nghệ.
Các bước xác định định mức dự toán
Quy trình xác định định mức dự toán theo thông tư bao gồm 5 bước chính:
- Phân tích công tác xây dựng: Xác định rõ nội dung, thành phần công việc, yêu cầu kỹ thuật, biện pháp thi công.
- Xác định hao phí vật liệu: Bao gồm vật liệu chính, vật liệu phụ, vật liệu luân chuyển – dựa trên định mức sử dụng và hệ số hao hụt.
- Xác định hao phí nhân công: Tính toán số lượng công nhân, bậc thợ, thời gian lao động trực tiếp và gián tiếp.
- Xác định hao phí máy thi công: Loại máy, thời gian sử dụng, nhiên liệu năng lượng, ca máy.
- Tổng hợp và lập bảng định mức: Kết hợp các hao phí trên thành định mức tổng hợp cho một đơn vị khối lượng công tác.
Bảng tổng hợp các thành phần hao phí trong định mức dự toán
| Loại hao phí | Nội dung chi tiết | Đơn vị tính | Ghi chú |
|---|---|---|---|
| Vật liệu | Xi măng, cốt thép, cát, đá, gạch, thép hình, sơn, ống nhựa, dây điện… | kg, m³, m, cái, tấn | Bao gồm hao hụt vận chuyển, bảo quản |
| Nhân công | Thợ chính, thợ phụ, lao động phổ thông | công/ngày | Phân theo bậc thợ, nhóm công việc |
| Máy thi công | Máy đào, máy trộn bê tông, cẩu tháp, máy hàn, máy bơm bê tông… | ca máy | Bao gồm nhiên liệu, dầu mỡ, khấu hao |
| Chi phí trực tiếp khác | Điện nước thi công, nhà tạm, bảo hộ lao động, thí nghiệm… | % hoặc khoán | Thường tính bằng tỷ lệ trên tổng hao phí |
Phương pháp xác định các chỉ tiêu kinh tế kỹ thuật
Định nghĩa và vai trò
Các chỉ tiêu kinh tế kỹ thuật trong xây dựng là những số liệu phản ánh hiệu quả sử dụng nguồn lực, mức độ tiên tiến của công nghệ và chất lượng công trình. Theo Thông tư 37/2026/TT-BXD, các chỉ tiêu này bao gồm:
- Chỉ tiêu về năng suất lao động: Khối lượng công việc / số công nhân / ngày hoặc tháng.
- Chỉ tiêu về mức tiêu hao vật tư: Lượng vật liệu trên một đơn vị sản phẩm.
- Chỉ tiêu về giá thành: Chi phí trực tiếp, chi phí chung, thu nhập chịu thuế tính trước trên 1 m² sàn, 1 m³ bê tông…
- Chỉ tiêu về thời gian thi công: Tiến độ trung bình, định mức ngày công cho một giai đoạn.
Phương pháp xác định chi tiết
Thông tư hướng dẫn cụ thể cách tính các chỉ tiêu kinh tế kỹ thuật dựa trên phương pháp thống kê, khảo sát thực tế và phân tích chuỗi thời gian. Một số ví dụ:
- Năng suất lao động được tính bằng tổng khối lượng công việc hoàn thành chia cho tổng số ngày công làm việc thực tế, có điều chỉnh theo hệ số thời tiết, địa hình.
- Mức tiêu hao vật liệu được xác định qua định mức kỹ thuật kết hợp với hệ số hao hụt theo từng loại công tác (bê tông, cốt thép, ván khuôn…).
- Giá thành dự toán được tổng hợp từ các hao phí vật liệu, nhân công, máy và chi phí chung theo tỷ lệ quy định.
Phân tích tác động của Thông tư 37/2026/TT-BXD đến thực tiễn
Đối với chủ đầu tư
Chủ đầu tư có căn cứ pháp lý rõ ràng để lập tổng mức đầu tư, thẩm định dự toán và kiểm soát chi phí. Việc áp dụng thống nhất định mức dự toán giúp so sánh các phương án thiết kế, lựa chọn nhà thầu hiệu quả, tránh tình trạng đội vốn vô lý.
Đối với nhà thầu
Nhà thầu dựa vào định mức và chỉ tiêu để lập giá dự thầu, quản lý chi phí nội bộ, tối ưu biện pháp thi công. Khi có sự thay đổi về điều kiện thực tế, nhà thầu có cơ sở để kiến nghị điều chỉnh dự toán.
Đối với cơ quan quản lý nhà nước
Thông tư giúp thống nhất cách hiểu và áp dụng định mức giữa các tỉnh, thành, tạo điều kiện cho công tác thẩm tra, thanh tra, kiểm toán được chính xác và minh bạch. Đồng thời, các số liệu thống kê từ thực tế sẽ được sử dụng để cập nhật định mức trong tương lai.
Bảng so sánh điểm mới của Thông tư 37/2026/TT-BXD so với các thông tư trước
| Tiêu chí | Thông tư cũ (ví dụ 10/2019, 12/2021) | Thông tư 37/2026/TT-BXD |
|---|---|---|
| Phương pháp tính hao phí nhân công | Dựa vào thống kê chủ quan | Kết hợp khảo sát thực tế, tiêu chuẩn lao động quốc tế |
| Phạm vi vật liệu | Một số vật liệu mới chưa cập nhật | Bổ sung vật liệu composite, thép cường độ cao, bê tông tự lèn,… |
| Công nghệ thi công | Chủ yếu truyền thống | Tích hợp công nghệ BIM, thi công cơ giới hóa, modular |
| Chỉ tiêu kinh tế kỹ thuật | Chưa chi tiết, khó áp dụng | Đưa ra bảng chỉ tiêu cụ thể theo từng loại công trình |
| Quy trình điều chỉnh định mức | Phức tạp, thiếu quy định rõ | Quy trình đơn giản, phân cấp cho địa phương, chủ đầu tư |
Hướng dẫn tra cứu và áp dụng Thông tư 37/2026/TT-BXD trong thực tế
Tra cứu văn bản
Để tra cứu nguyên văn Thông tư 37/2026/TT-BXD, bạn có thể truy cập trực tiếp link tải file dưới đây: Thông tư 37/2026/TT-BXD Hướng dẫn phương pháp xác định định mức dự toán và các chỉ tiêu kinh tế kỹ thuật. File nén bao gồm văn bản chính và các phụ lục kèm theo.
Ngoài ra, bạn có thể tìm kiếm trên Cổng thông tin điện tử của Bộ Xây dựng (moc.gov.vn), mục “Văn bản pháp quy” hoặc trên các trang tra cứu pháp luật uy tín.
Lưu ý khi áp dụng
- Trước khi áp dụng, cần kiểm tra thời điểm hiệu lực: Thông tư có hiệu lực từ ngày 26/6/2026, các dự án đã phê duyệt trước thời điểm đó vẫn thực hiện theo quy định cũ.
- Đối với các công trình đặc thù như cầu, hầm, nhà máy điện hạt nhân, có thể phát triển định mức riêng theo phương pháp quy định nhưng phải được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt.
- Các đơn vị nên tổ chức tập huấn cho cán bộ kỹ thuật về cách áp dụng định mức mới để tránh sai sót trong lập dự toán.
Phân tích chuyên sâu một số nội dung trọng tâm của Thông tư 37/2026/TT-BXD
Cách xác định hao phí vật liệu cho công tác bê tông và cốt thép
Thông tư quy định rõ đối với bê tông, hao phí vật liệu được tính trên cấp phối bê tông thiết kế, có kể đến hao hụt do vận chuyển, đổ, đầm. Ví dụ: Bê tông mác 250, cấp phối định mức xi măng 350 kg/m³, cát 0,45 m³, đá 0,9 m³, nước 180 lít. Hệ số hao hụt vận chuyển là 5%, đổ đầm là 3%, tổng hao hụt 8%. Như vậy hao phí thực tế xi măng = 350 / (1-0,08) ≈ 380 kg/m³.
Đối với cốt thép, định mức dự toán tính theo khối lượng thép hình học cộng với hao hụt cắt, nối, buộc. Hệ số hao hụt tùy theo loại thép (thép tròn trơn, thép vằn) và đường kính, thường dao động từ 2% đến 5%.
Xác định hao phí nhân công cho công tác hoàn thiện
Công tác hoàn thiện như trát, ốp lát, sơn… thường có năng suất lao động phụ thuộc vào tay nghề thợ và điều kiện thi công. Thông tư đưa ra bảng định mức nhân công theo loại công việc, bậc thợ, hệ số khó khăn. Ví dụ: Trát tường ngoài trời bằng vữa xi măng, độ dày 1,5 cm, thợ bậc 3,5: 0,85 công/m². Nếu thi công ở độ cao trên 20 m, hệ số điều chỉnh +0,2.
Các câu hỏi thường gặp về Thông tư 37/2026/TT-BXD
1. Thông tư 37/2026/TT-BXD có thay thế toàn bộ các thông tư trước đó về định mức dự toán không?
Thông tư 37/2026/TT-BXD thay thế các thông tư hướng dẫn phương pháp xác định định mức dự toán trước đây, bao gồm các văn bản như Thông tư 10/2019/TT-BXD, Thông tư 12/2021/TT-BXD, và các văn bản sửa đổi bổ sung liên quan. Tuy nhiên, các thông tư về đơn giá, chỉ số giá xây dựng vẫn được áp dụng độc lập.
2. Đối tượng nào bắt buộc phải áp dụng Thông tư 37/2026/TT-BXD?
Các dự án sử dụng vốn ngân sách nhà nước, vốn nhà nước ngoài ngân sách bắt buộc phải áp dụng. Các dự án tư nhân có thể tham khảo nhưng không bắt buộc. Các chủ đầu tư, nhà thầu, đơn vị tư vấn có liên quan đến dự toán xây dựng đều phải tuân thủ phương pháp quy định.
3. Làm thế nào để tải file Thông tư 37/2026/TT-BXD đầy đủ?
Bạn có thể tải file nén .rar chứa văn bản và phụ lục tại link: Thông tư 37/2026/TT-BXD Hướng dẫn phương pháp xác định định mức dự toán và các chỉ tiêu kinh tế kỹ thuật. File này được lưu trữ trên cổng thông tin của Bộ Xây dựng, hoàn toàn miễn phí.
4. Thông tư có hướng dẫn cụ thể về việc điều chỉnh định mức khi có biến động giá không?
Có. Thông tư quy định khi giá vật liệu, nhân công, máy thi công biến động trên 10% so với định mức công bố, chủ đầu tư hoặc cơ quan có thẩm quyền được phép điều chỉnh định mức dự toán theo phương pháp quy định. Quy trình điều chỉnh được nêu rõ tại Điều 8 và Phụ lục 4 của thông tư.
5. Các chỉ tiêu kinh tế kỹ thuật trong Thông tư 37/2026/TT-BXD có giá trị bắt buộc không?
Các chỉ tiêu kinh tế kỹ thuật được ban hành kèm theo thông tư mang tính hướng dẫn và tham khảo để lập dự toán, đánh giá hiệu quả đầu tư. Tuy nhiên, khi thẩm định dự toán, cơ quan thẩm quyền sẽ sử dụng các chỉ tiêu này làm cơ sở đối chiếu để xem xét tính hợp lý của dự toán.
Kết luận
Thông tư 37/2026/TT-BXD là một bước tiến quan trọng trong công tác quản lý chi phí đầu tư xây dựng tại Việt Nam. Với phương pháp khoa học, cập nhật công nghệ mới, văn bản tạo điều kiện thuận lợi cho các bên liên quan trong việc lập, thẩm định và kiểm soát dự toán. Các kỹ sư xây dựng và nhà quản lý cần nghiên cứu kỹ nội dung để áp dụng hiệu quả vào thực tế dự án.
Để có cái nhìn toàn diện, hãy tải ngay văn bản gốc tại link: Thông tư 37/2026/TT-BXD Hướng dẫn phương pháp xác định định mức dự toán và các chỉ tiêu kinh tế kỹ thuật.
